1-Geri Dönüşümden Döngüsel Ekonomiye Geçiş
Döngüsel ekonomi nedir?
Döngüsel ekonomi, mevcut malzeme ve ürünlerin mümkün olduğunca uzun süre paylaşılmasını, kiralanmasını, yeniden kullanılmasını, onarılmasını, yenilenmesini ve geri dönüştürülmesini içeren bir üretim ve tüketim modeli olup, ürünlerin yaşam döngüsünü de uzatmayı hedefler.
Döngüsel ekonomi, malzemelerin asla atık haline gelmediği ve doğanın yenilendiği bir sistemdir. Döngüsel bir ekonomide ürünler ve malzemeler bakım, yeniden kullanım, yenileme, yeniden üretim, geri dönüşüm gibi süreçlerle dolaşımda tutulur. Geri dönüşüm ise, atıkların azaltılması ve yeni sürdürülebilir işlerin yaratılmasıyla ilgili tüm çalışmaları ifade eder.
Bir ürün ömrünün sonuna geldiğinde, geri dönüşüm sayesinde malzemeleri mümkün olan her yerde ekonomiye kazandırılmış olur. Bunlar tekrar tekrar verimli bir şekilde kullanılabilir ve böylece daha fazla değer yaratılabilir.
Hızlı tüketimden kaçış
Hızlı tüketime dayanan geleneksel model, doğrusal ekonomik modelden de uzaklaşarak, büyük miktarlarda ucuz, kolay erişilebilen malzeme ve enerjiye dayanır.
Ülkeler, tüketicileri tekrar satın almaya teşvik etmek yerine, sürdürülebilir bir modele giden döngüsel ekonomi adımlarını hızlandırıyor, atık yönetimine ilişkin mevzuatını güncelliyor.
Bir rapora göre, dünya çapında her yıl yaklaşık 2,01 milyar ton atık çıkıyor. Bu miktarın 2050 yılına kadar 3,40 milyar tona çıkması öngörülüyor. Döngüsel ekonominin 2023 ile 2030 arasında 4,1 trilyon euro değerinde bir pazarı temsil edebileceği söyleniyor.
Avrupa Çevre Ajansı’na göre, AB’deki sera gazı emisyonlarının %9,10’undan endüstriyel süreçler ve ürün kullanımı sorumluyken, atık yönetimi %3,32’den sorumlu.
ABD’de döngüsel ekonomi sentetik plastiklere alternatif malzemelerin kullanılması, geri dönüştürülebilir malzemeleri ayırmak için yapay zekâ destekli robotlar, ekipmanın geri dönüştürülmeden önce ömrünü uzatmak için yeniden kullanım ve yeniden üretim, atık suyun arıtılması ve yeniden kullanılması, yurt içi tedarik zinciri güvenliğini artırmak için bataryalar ve elektroniklerdeki kritik malzemelerin geri dönüştürülmesini öncelikli stratejileri arasına alıyor.
Döngüsel ekonomi adımlarında;
-Elektrikli araç bataryaları ve diğer önemli sürdürülebilir enerji teknolojileri de dahil olmak üzere kritik malzeme ve ürünlerin yeniden sirkülasyonu yoluyla tedarik zincirleri üzerindeki baskı ve kısıtlamaların azaltılması;
-Altyapının temel taşlarını oluşturan çelik ve beton gibi temel malzemeleri üretmenin ve geri dönüştürmenin yeni, temiz yollarının geliştirilmesi,
-Ürün ve malzemelerin kullanım ömrünü uzatarak para tasarrufunun, israf edilen ürün ve malzemelerden kaynaklanan sera gazı emisyonlarının azaltılması;
-Batarya imalatı, kritik minerallerin geri dönüşümü olarak öne çıkıyor.
Faydaları: Neden döngüsel ekonomiye geçmemiz gerekiyor?
Ürünlerin yeniden kullanılması ve geri dönüştürülmesi, doğal kaynakların kullanımını yavaşlatacak, ve biyolojik çeşitlilik kaybını sınırlamaya yardımcı olacak. Döngüsel ekonominin bir diğer faydası da toplam yıllık sera gazı emisyonlarını azaltmasıdır.
Geri dönüşümün şüphesiz gerekli bir bileşen olmasına rağmen, ürün ve malzemelerin en başından itibaren yeniden kullanılacak, onarılacak ve yeniden üretilecek şekilde tasarlanmasını sağlamak önemli. Aynı zamanda iklim kriziyle mücadele ederek ve dünyamızı döngüsel, temiz enerji ekonomisi inşa etmek için teşvik etmemiz gerekiyor.
2-Çatı GES :
Güneş panelleri diye adlandırdığımız, PV Teknolojisinin (Fotovoltaik) keşfi 1839 yılına dayanırken, ilk pratik çalışma 1950’li yıllarda yapılabildi. Fotovoltaik modüllerin ilk kullanımı uydular için sağlanırken piller, yakıt hücreleri ve nükleer enerji dönemin şartlarına uygun olmadığından kısa bir zaman sonra depolanan enerji kullanılmaya başlandı. Teknoloji ve şartlar geliştikçe yüksek verimli piller keşfedildi, bu doğrultuda güneş çatı ges sistemleri yaygınlaşmaya başladı.
100 milyon hane çatı GES yatırımı yapacak
2050’ye kadar çatı güneş enerji sistemi (Çatı GES) isteyen hanelerin sayısının bugün 25 milyondan 2030’a kadar 100 milyonun üzerine çıkması bekleniyor. Çatı GES’in rekabet gücü ve temiz enerji kaynaklarına yönelik iştah nedeniyle artmaya devam edecek.
Kurulan 1 TW’nin kabaca %40’ı, üçte birinden fazlası konut sektöründe olmak üzere, yaklaşık 130 GW Çatı GES, neredeyse 25 milyon birime karşılık gelen haneler tarafından kullanılıyor.
Tüketicilerin ısıtma-soğutma, elektrik faturalarında tasarruf ve sürdürülebilirlik yaklaşımıyla çatı GES ihtiyacı artıyor. 2030 yılı civarında toplam ünite sayısının 100 milyona ulaşması bekleniyor.
Sürdürülebilirlik bakış açısıyla Çatı GES
Çatı GES, küresel olarak karbon emisyonlarının azaltılmasına önemli ölçüde katkıda bulunuyor.
Tüzel nitelikteki kurulumların yanı sıra, binalardaki ve konutlardaki uygulamalar, küresel olarak yaklaşık %40 oranında çatı GES kullanımına önemli ölçüde katkıda bulunuyor. Bu alandaki büyüme, dağıtım şebekelerinin yükünü hafifletirken, şirketlerin ve tüketicilerin hane faturalarını düşürmesine ve karbon emisyonlarının azaltılmasına fayda salıyor.
Sürdürülebilir bir dünya ve karbon nötr adımlar için güneş enerjisinin, binalardan başlayarak mümkün olan her yere kurulması gerekiyor. Bireysel tüketicilerde çoğunlukla elektrik fiyatları ve toplam tüketim tutarındaki yansıması önemsenirken, tüzel tüketicilerde daha düşük olan maliyet ve fiyat avantajı öne çıkıyor.
Özellikle meskenler için konutların çatılarında yeni Çatı GES uygulamalarını geliştirmek, elektrikli mobilite, güneş enerjisiyle ısıtma-soğutma ve yeni iş modelleri sayesinde elektrik sektörünün karbondan arındırılmasına kararlı bir şekilde katkıda bulunacak. Gelişen teknoloji de özellikle ısı pompalarının, tüketim tasarrufu sağlayan akıllı cihazların ve uzaktan kontrollü akıllı cihazların gelişmesine yol açıyor. Tüketici açısından yüksek maliyetler önemli bir engel olmaya devam ederken, özellikle teknolojinin gelişmesiyle ekipman ve kurulum maliyeti son 10 yılda %80’den fazla düşerken yeni iş ve finansman modelleriyle gelişiyor.
Ülkeler Çatı GES için uzun vadeli planlar oluşturuyor
Yeni dönemde Çatı GES uygulamaları tüketici tercihinde öne çıkarken, gelişiminde ülkeler tarafından verilen teşvikler, uygun finansman modelleri sayesinde hızla genişliyor. Evler için çatı GES, Almanya ve İtalya gibi birçok ülkede PV pazarında ilk günlerden itibaren gelişirken, Belçika, Hollanda ve Japonya gibi diğer ülkelerde de artık derin bir pazar yoğunluğu oluşturuyor. Çin, Çatı GES projelerinin gelişimi için destekler verirken büyüyen önemli pazarlardan.
Yeni ekosistemde e-mobilite ile entegre olmak önemli
Yoğun nüfuslu büyük şehirlerde, apartmanlarda ve sitelerde çatı GES uygulamasının yaygınlaştırılması önem kazanıyor. Hem ortak alanlar hem de dairelerde kullanımı yaygınlaştırmak için depolama imkanlarının da sunulmasıyla bu alanda ilerleme hayali artık uzak değil.
Çatı GES kurulumunun teşvik edilmesi, sürdürülebilir tüketici finansmanıyla beraber özellikle akıllı şarj cihazları ve ısı pompalarıyla elektrikli mobiliteye olumlu yönde yüksek etki edecek..
Çatı GES uygulamaları, teknolojik gelişmeler, aynı yüzey üzerinde daha büyük kapasitelerin konuşlanma imkanının artması, elde edilen enerjinin depolama imkanının artması, ısı pompaları ve elektrikli araç şarjının entegresi ile yeni ekosistemde önemli yer elde edecek. Bu alanda gelecekte sürdürülebilir tüketici finansmanında sunulan farklı iş modelleri ile önemi daha da artacak.
3-İKİNCİ EL ÜRÜN SATIN ALMAK
Yaşadığımız dünyamızı daha sürdürülebilir kılmak için tüm sektörler ,kurumlar ve bireyler olarak birlikte el ele çalışırken, Dünya’da kitlesel büyük üretimler, düşük maliyetli üretimin yaygınlaşması ile birlikte, giderek daha fazla tüketici yeni ürünleri satın almak istiyor. Diğer taraftan pandemi ile değişen tüketici alışkanlıklarında sürdürülebilirlik etkisini hissederken, tüketiciler çevreyi korumaya yardımcı olmak ,doğal kaynaklarımızı korumak için atabileceğimiz adımlar arasında ikinci el ürün satın almak en önde yer alıyor.
Çevrenin korunmasına yardımcı olmak istiyorsak, ikinci el eşya satın almanın sürdürülebilir adımları düşündüğümüzden de fazladır. Ancak en önemli sebep, tasarruf edeceğiniz çevresel maliyettir. Çevreye büyük bir iyilik yaparken dünyamıza ve bizlere büyük bir değer sunarlar. İkinci el ürünleri incelediğimizde genellikle mükemmel durumda olduklarını ve kaliteli malzemelerden nadir önemli bir değere de sahip ürünlerdir.
Daha düşük fiyata yüksek kaliteli ürünler alın…
İkinci el ürünler, giysiler, eşyalar hatta ikinci el araç satın almak için bazen garaj satışlarına , online platformdaki ikinci el mağazalarında son dönemde yoğunlaşmanın yaygın olduğunu görebilmekteyiz. Mobilya, kitap, elektronik, bebek eşyaları, ikinci el bir araba, çocuk oyuncakları ,ev bakım ürünleri, müzik aletleri ve daha pek çok eşyayı ikinci olarak satın alabiliriz.
Ürünlerin yenisinin maliyetiyle karşılaştırıldığında para tasarrufu sağlar ve çevre için sürdürülebilir olan yeniden kullanımı teşvik eder. Ayrıca düşük fiyata yüksek kaliteli bir ürünü, yeni yerine kullanılmış satın almanın arkasındaki en önemli güç olmaya devam ettiğini pandemi sonrasında değişen tüketici tercihlerinde birçok tüketicinin kıyafetlerini, çantalarını, mobilyalarını ve çocuk eşyalarını ikinci el mağazalarından almayı tercih etmesi ile görmekteyiz.
İkinci el Elektronik, bu kullanılmış akıllı telefon mu?
Dijital çağ ve pandemi ile birlikte tüketici teknolojisi çok hızlı ilerlerken, tüketicilerin , bir sonraki en ileri teknolojiyi sevdikleri için eski cihaz ve donanımlardan yeni modellere geçiş yapmayı hızlandırdığını görmekteyiz.
İlk alıcının model hakkındaki fikrini değiştirdiği için %40 daha ucuza mal olan ,yenilenmiş ürünleri , belki hiç açılmamış, reddedilmiş bir doğum günü hediyesi ,hatta kullanıcısı tarafından beğenilmeyen bir renk ürünü orijinal fiyatının yaklaşık yarısına bulabiliriz. Teknolojinin günlük işleri kolaylaştırmanın avantajının yanında dezavantajı ise, tüketici kültürünün elektronik atık şeklinde çevreye büyük zarar vermesidir.
Elektronik ürün üreticileri son dönemde sürdürülebilirlik için ciddi yatırımlar yaparken, milyonlarca telefon, bilgisayar, kamera, yazıcı, yönlendirici, modem ve diğer elektronik ekipman parçaları çöpe atılıyor ve bu e-atıklar ısındığında sera gazları ve zehirli kimyasallar havaya salınarak atmosfere zarar veriyor. Bir sera gazı, kızılötesi radyasyonu emerek sera etkisine katkıda bulunurken, CO2 iklim değişikliğine katkıda bulunur, gezegenin doğal olduğundan daha sıcak olmasına neden olur ve doğal sistemleri etkiler.
Peki tüketiciler olarak CO2 emisyonunu azaltmak için üzerimize düşeni nasıl yapabiliriz?
Dünya’mızı kurtarmak için ikinci el satın alabiliriz.
Kullanılmış bir cihaz satın almak, onun yaşam ve kullanım süresini uzatacağından ve daha uzun süre atık olmasında uzak tutacağından,gereksiz yere yeni bir cihazı dolaşıma sokmaz. Çoğu zaman, yenilenmiş bir teknoloji ürünü daha ucuz ve daha özelleştirilebilir bir seçenek olabilir. Donanım değişimlerini yapmak genellikle kolaydır ve eski modeller (özellikle telefonlar ve dizüstü bilgisayarlar) yeni modellerle aynı, güncel yazılımları kullanır. Yenileme ayrıca genellikle yeni bir garantiyle gelir ve satın alma işleminden sonra sizi bir süre korur.
Yenilenmiş Ürünler Almak Çevreye Nasıl Fayda Sağlar?
Doğal Kaynakları Korur,Atık Miktarını dengeler
BM destekli bir araştırmaya göre, her yıl dünyada atığa dönüşen 54 milyon ton elektronik cihazın sadece yüzde 10’u geri dönüştürülebiliyor. İngiltere, İrlanda ve İsviçre ,Fransa ilk 10’da yer alırken, en iyi ekolojik itibarlarından birine sahip olan Norveç listede birinci ,Türkiye ise listede on dördüncü sırada yer aldı.
Amerika, Avrupa ve Çin elektronik atık üretiminde başta gelirken, ülkemizde her yıl yaklaşık 847 bin ton elektronik atık ortaya çıkıyor ve sadece yüzde 5’i geri dönüştürülebiliyor. e-Atıkların AB’de geri dönüşüm oranı ise %33. Diğer taraftan kitlesel üretimin en yoğun zararı olan sektörlerde , üretim çok fazla su ve enerji tüketir, atık suyun yaklaşık %20’sini ve küresel karbon emisyonlarının yaklaşık %10’una ulaşabilirler.
Yenilenebilir enerji hızla geliyor olsa da,yöneticiler olarak şirketlerimizin ve fabrikalarımızın yenilenebilir enerji kaynaklarına geçişi hızlansa da karbon nötr için daha çok adım atmamız gerekiyor.
Enerji tasarrufu ,
Tüketiciler yeni dönemde daha fazla ikinci ele yönelerek, fabrikaların olması gerekenden çok fazla enerji kullanmalarına gerek kalmamasını sağlıyor. Diğer taraftan sadece üretim için değil, aynı zamanda ürünlerin dünyanın çeşitli yerlerine ulaştırmak için de enerji gerekiyor.
